Dec 16, 2019

Thơ mới hiện đại VN

Trăng Hoàng Hôn (thơ Lục Bát)
Quách Tấn * đăng lúc 09:39:54 PM, Sep 19, 2010 * Số lần xem: 2907
Hình ảnh
#1



Chút lòng
Vì thiên về luật Thi nên ngót 40 năm, từ ngày bước chân vào làng thơ, từ năm 1932 cho đến năm 1974, tôi chỉ có được một tập Lục Bát trên trăm bài lấy tên là Nhánh Lục.

Từ Thu 1975 đến Ðông 1977, chuyên về Lục Bát, tôi soạn liên tiếp được hai
tập, tập Nửa Rừng Trăng Lạnh và tập Trăng Hoàng Hôn này.
Nguyên nhân sáng tác, dụng ý trong việc mệnh danh và tánh chất dị đồng của
hai tập thơ tôi xin trình bày đại lược:

Nửa Rừng Trăng Lạnh gồm thơ từ 6 câu trở lên mượn chữ trong thơ của Kỳ
Lệ Xuyên Phương Bá đời Thanh:

Nhất cảnh hiểu phong tầm cựu mộng
Bán lâm hàn nguyệt thất cô thôn

(Một đường gió sớm đi tìm giấc mộng cũ. Nửa rừng trăng lạnh che lấp thôn
mồ côi)

Trăng Hoàng Hôn gồm thơ 4 câu mượn chữ trong thơ Lâm Hòa Thịnh đời
Tống:

Sơ ảnh hoành tà thủy thanh thiển
Ám hương phù động nguyệt hoàng hôn.

(Ảnh thưa thớt tỏa dọc ngang trên dòng nước trong và cạn. Hương kín đáo
trôi nổi dưới bóng trăng lúc chiều hôm)

Thơ của cổ nhân vốn không liên quan đến thơ trong hai tập Lục Bát. Mượn
chữ đặt tên chỉ mong tỏ chút lòng cùng bạn tương tri tương ái.
Thơ tuy chia làm hai, nhưng hai mà một. Bởi thơ của hai vị Thi Bá, Thanh cũng như Tống đều là thơ vịnh mai và đều là mai dưới nguyệt. Mai ẩn trong nguyệt, nguyệt lồng vào mai. Một tinh thần một cốt cách. Song Mai của Kỳ Lệ Xuyên là mai dưới trăng khuya rừng vắng, trong sáng mà lạnh lùng. Còn Mai của Lâm Hòa Thịnh là mai dưới trăng lúc chiều trời bảng lảng, nhã đạm mà thanh u. Phong vị không đồng mà sắc thái cũng khác, nên một mà hai. Một mà hai, hai mà một. Ðó là chỗ không khác mà khác, khác mà không khác giữa hai tập thơ.
Thơ trong Trăng Hoàng Hôn chỉ là những nét chấm phá lướt qua giấy mỗi khi
tâm động ý sanh. Khí cách, thần thái không khác bóng trăng dưới trời chiều, vừa yếu vừa lạt. Lại thêm bị thời cuộc chi phối, tâm hồn tôi không được thanh thản an thư.
Chất thơ cũng như giọng thơ do đó không thuần nhất, lắm khi không được trong, không mấy nhuyễn.
Người xưa bảo: ‘’Oanh già không hót, người già không nên làm thơ’’ Bởi oanh
già biết giọng hót của mình không còn thanh tao, thì người già cũng phải biết rằng lời thơ của mình không còn tráng lệ. Nhưng tôi làm thơ không phải để phấn sức tài hoa, mà để ký thác tâm sự, giải thoát ưu tư. Nên miễn sao từ đạt ý là mừng.
Song để khỏi ném đi vì vô vị, mong bạn lòng đừng dừng lại nơi Có mà gắng đi
vào chỗ Không. Bạn sẽ gặp mùi ám hương của hoa mai len lỏi trong bóng chiều bảng lảng.

Nha Trang Tiết Xuân Phân
Năm Mậu Ngọ (1978)
Quách Tấn

Nặng Tình

Gái thời bến nước mười hai
Mười hai bến chợ làm trai là mình
Dòng đời dù lắm lênh đênh 
Con đò xưa vẫn nặng tình cây đa.

Thương Mình

Thương mình nặng nghiệp văn chương
Ðã tơ khúc ruột còn sương mái đầu
Mênh mông biển nhuộm màu dâu
Trăm năm thế ấy nghìn thu thế nào?

Tâm Sự

Toan vùi đóm lửa văn chương
Dòng trôi tâm sự gió sương lại nhiều
Gương trong dù chẳng nhiễu điều
Vầng trăng cổ độ dẫn triều nước lên.

Lầu Khuya

Lầu khuya đã dứt tiếng đàn
Còn nghe đôi cánh hương tàn rụng thu
Phong trần ngấm vị phong lưu
Lòng không trăng nước Giang Châu vẫn buồn.

Tạnh Mưa

Mưa rồi trời lại thêm trong
Giàn hoa thiên lý cánh ong dập dìu
Lưa thưa rụng giọt nắng chiều
Áo phơi gió nhẹ ít nhiều hương bay.

Nở Hồng

Bụi đường đã vắng ngựa xe
Bức mành rũ thấp còn e gió lồng
Ngồi nhen bếp lửa sưởi lòng
Hoa thơm mấy nụ nở hồng trong sương.
Hừng đông nối bóng trăng tà
Tiếng chim mát mẻ màu hoa ngọt ngào
Duyên trần đã tỉnh chiêm bao
Còn nghe bước sóng ra vào bến xưa.

Ngại Ngùng

Ngại ngùng lửa nắng dầu sương
Nhớ nhau tìm giấc canh trường thăm nhau
Trăng tà hiu hắt gió lau
Thương ai tóc đã bạc màu hoa xuân.

Cúc Tháng Hai

Canh chầy lòng biết gởi ai
Sân trăng nhìn cúc tháng hai ngậm ngùi
Lạnh lùng tiếng vạc mây trôi
Giếng xưa hắt ánh sao rơi vào thềm. 

Ngàn Xanh

Ðều trời nửa nắng nửa mưa
Thiu thiu giấc mộng song trưa vừa tàn
Chim non chiu chít gọi đàn
Ngàn xanh ngắm vọi muôn vàn nhớ thương.

Hoa Quỳ

Ðổi thay cũng bởi tại trời
Thân mình mình giữ trách người ích chi
Nâng lòng đón ánh tà huy
Vườn quê nghĩ khóm hoa quỳ mà thương.

Thâu Đêm

Rằng buồn nghĩ chẳng ích chi
Mà vui cũng chẳng có gì mà vui
Ngoài hiên mưa gió sụt sùi
Củi nhen nửa bếp lửa cười thâu đêm.

Bến Xa

Thuyền ai lạnh phiếm trăng thâu
Ðìu hiu lau lách nhạt màu áo xanh
Nước non dệt mộng không thành
Bến xa huyền hạc bay nhanh trở về

Nghẹn Ngào

Bạn xưa người mất người xa
Người gần ngó lại ai là bạn thân
Song thơ phủi lớp phong trần
Ngâm câu ‘’xuân thọ mộ vân’’ nghẹn ngào.

Tuổi Già

Tuổi già thêm nặng tình thơ
Nhớ thương người khuất đợi chờ người xa
Lắm đêm tỉnh giấc canh gà
Ðem chồng thơ cũ mở ra ngồi nhìn.

Một Tình Với Thơ

Mái đầu dầu đã hết xanh
Trước sau đời vẫn một tình với thơ
Hiu hiu mạch sống tràn bờ
Mùa hoa nở trọn những giờ say xuân.

Ngọt Ngào

Trang lòng phong kín ý thơ
Chòm mai cổ thụ còn chờ chiêm bao
Long lanh giếng mọc đầy sao
Trà chuyên độc ẩm ngọt ngào trăng khuya.

Nghêu Ngao

Trước nhà chợ họp lao xao 
Dưới hiên nằm hát nghêu ngao một mình
Ai hay gió cũng đa tình
Thổi tường hoa nở cho nhành chim kêu.

Ðọng Giọt

Từng hàng mây kéo ra khơi
Sương khuya ướt cánh chim trời về đâu
Bùi ngùi ra đứng sân sau
Nhìn trăng đọng giọt trên tàu chuối non.

Bồi Hồi

Tiếng quyên kêu lạnh nắng chiều
Rừng lan hồng hạc tiêu điều khói sương
Bồi hồi ngoảnh lại cố hương
Ngựa ai đủng đỉnh dừng cương giữa đèo.

Ngậm Ngùi

Non trăng đã lặng dấu hài
Trải niềm tâm sự sân lài trắng sương
Thương mình chẳng bước tha hương
Lòng nghe sóng vỗ trùng dương ngậm ngùi.

Tiếng Địch

Tiết trời vừa mới sang đông
Nối tình ly biệt đầy sông lá vàng
Bến xa tiếng địch mơ màng
Ðưa theo ngọn bấc lòng chàng Tiệm Ly.

Lớp lớp mây giăng

Sân lài ngào ngạt hương đêm
Một mình thơ thẩn bên thềm đợi trăng
Phương trời lớp lớp mây giăng
Tuổi già nghĩ chuyện đấu thăng ngại ngùng.

Mong Bớt Chua Cay

Tuổi già gặp buổi khó khăn
Làm nông thiếu ruộng làm văn trái mùa
Vị đời mong bớt chua cay
Ðêm đêm ngồi lắng chuông chùa điểm sương.

Nửa Tin

Hoa sâm đầy giếng nở hồng
Trời mai nắng sưởi giấc nồng song thu
Phấn dồi đôi cánh lãng du
Nửa tin rằng bướm rằng Chu rằng mình.

Gió Sen

Mây giăng lớp lớp nhân tình
Tránh đời sao lại ẩn mình trong mây?
Ao nhà một giấc ngủ say 
Bình minh trở dậy thuyền đầy gió sen.

Theo Bóng

Tìm hoa cánh bướm xuyên rừng
Hiu hiu bụi phấn thơm lừng gió thu
Gió lồng hương trắng bến lau
Bóng chiều theo bóng thuyền câu vào bờ.

Cánh Cò

Già càng thương cháu thương con
Lo tìm hạnh phúc mong còn sức lo
Sông sâu gặp buổi không đò
Bâng khuâng ngắm vọi cánh cò lưng mây.

Lệ Sáp

Tuổi già ngủ ít nghĩ nhiều
Ðường kia nỗi nọ lắm điều thương tâm
Nỗi niềm mong đợi tri âm
Ðìu hiu lệ sáp ướt dầm trang thơ.

Ngập Tràn

Lửa duyên lò nhúm chưa tàn
Sao lòng phong nhã ngập tràn gió sương?
Ân tình gợn sóng tang thương
Lệ hoa rơi rụng vô thường dưới trăng.

Vừa Tạnh

Chùa xa vừa tạnh giọt đồng
Tường vi nén lệ nở hồng bình minh
Hương lồng đáy giếng lung linh
Trà mai một hớp ngọt tình cố viên.

Tiếng Dương Cầm

Dịu dàng trời hảnh nắng mai
Quanh thềm giếng ngọt nở vài hoa sâm
Tay ai thơm ngón dương cầm
Từng đoàn bướm trắng bay tầm mộng xuân.

Thân Này

Thân này tuy có mà không
Tuy không mà có trăng trong giữa hồ
Cây rừng lớp lớp vinh khô
Mơ màng tiếng hạc bên hồ Chiêu Vương.

Bến Đò Năm Xưa

Xa nhau lòng chẳng hẹn hò
Nhớ nhau trở lại bến đò năm xưa
Chuồn chuồn mặt nước điểm sưa
Hoa lau nở trắng đôi bờ tịch liêu.

Ðôi Én Huyền 5

Canh khuya mưa gió lạnh lùng
Vẳng nghe trước giậu ngập ngừng tiếng ai
Vội vàng khêu ngọn đèn côi
Bay vào cửa hé một đôi én huyền.

Gầy Hơi Xuân

Lông vàng đôi mái gà tơ
Gà con lông tía sởn sơ một bầy
Trời chiều hiu hắt gió tây
Ôm rơm lót ổ mong gầy hơi xuân

Nhẩy Nguồn

Những lo lo chẳng được gì
Những buồn buồn chẳng ích chi mà buồn
Nhẩy sông nhờ nước nhẩy nguồn
Nguồn chưa cạn nước nước còn xuống sông.

Chờ Lửa

Ðường trưa nắng những lạnh lùng
Huống đêm mưa gió não nùng xiết bao
Thoi trầm ủ bóng non cao
Nhúm lên chờ lửa ngọt ngào dư hương.

Vấn Vương

Tuổi già tưởng được thảnh thơi
Hay đâu bận rộn gấp mười ngày xanh
Chuyện đời tính quẩn lo quanh
Lòng thơ thêm mối chung tình vấn vương.

Thu Muộn

Nắng vàng sưởi ấm hiên trưa
Võng gai kẽo kẹt nằm đưa tuổi già
Mây ngàn vọng tiếng chim ca
Dẫu trong thu muộn vẫn là xuân xanh.

Chép Thơ

Nghe than ‘’gạo củi hết rồi’’
Bên hiên sẻ đậu vẫn ngồi chép thơ
Tay đời đã vụng từ xưa
Học đòi theo nhện giăng tơ ngỡ ngàng.

Ngày Tàn

Bạn xưa gát bút cả rồi
Song thơ một bóng mình ngồi ngâm trăng
Ngày tàn thương Ðỗ Thiếu Lăng
Nghìn thu chớp ánh sao băng cuối trời.

Vô Tư

Bạn thơ rày chẳng còn ai
Tới lui trò chuyện chỉ vài nhà sư 6
Chung trà hớp ngụm vô tư
Chia tay nhìn bóng thanh hư gởi lòng.

Một Mình

Gặp nhau nửa buổi chuyện trò
Người về am vắng thơm tho gió ngàn
Một mình ngồi tựa lan can
Nhìn đôi chim én cặp làn mây bay.

Nhớ Chùa

Nhớ chùa lòng muốn lên thăm
Sườn non đã dốc đá dăm lại nhiều
Lắng tai nghe tiếng chuông chiều
Mặt hồ lặng sóng mây điều bay qua.

Nhớ Bạn

Ngoài trời những gió cùng mưa
Bâng khuâng nhớ bạn cửa chùa viết văn
Hoa đèn nở nhụy chuông ngân
Từng trang giấy lật hương xuân ngọt ngào.

Mưa Nắng

Mưa mai không hẹn nắng chiều
Nắng chiều sưởi ấm cánh diều mắc mưa
Duyên bèo một chuyến đò đưa
Bèo trôi bến cũ vẫn lưa nghĩa đò.

Nhớ Chồng

Sáng nay trời hảnh nắng vàng
Ven sông khói biếc từng hàng cò bay
Nhớ chồng đem lúa ra xay
Lòng nghe thổn thức lệ ngày đưa nhau.

Lên Đồi Trại Thủy

Mênh mông biển lộng sóng dừa
Lên đồi Trại Thủy nắng vừa lên cao
Mùi thiền ngấm vị phong tao
Mùa không sen nở vẫn ngào ngạt hương.

Ðưa Nhau

Nắng chiều nhuộm thắm ngàn mây
Lưng đồi hoa nở vàng tay ai về
Cửa chiền thơm mát tình quê
Ðưa nhau chiếc lá bồ đề bay theo.

Am Mây

Lưng đồi khép cánh am mây
Ðêm đêm lần hạt ngày ngày dịch kinh
Phong lan trước cửa buông mành
Hương trong theo ngọn gió lành bay xa.

7
Trồng Hoa

Hoa không ấm cật no lòng
Người trồng dâu lúa ta trồng hoa thơm
Khi đời ấm áo no cơm
Hái năm ba nhánh vào đơm lục bình.

Duyên Lành

Ðã trôi theo ngọn thủy triều
Thân bèo chi khỏi ít nhiều lênh đênh
Ðường xa gặp mối duyên lành
Tình tha hương phút trở thành gia hương.

Vô Thường

Hoàng hôn chầm chậm xuống gần
Ðồi cao rảo bước thương vần Nghĩa Sơn
Vô thường lá rụng từng cơn
Trời xanh thả mảnh trăng non xuống hồ.

Bên Sông

Hơi sương đã lạnh nắng chiều
Con đò vắng khách tiêu điều nước mây
Về rừng từng trận chim bay
Thân cò mòn mỏi tháng ngày bên sông.

Vườn Quê

Ngày nay chi khác ngày qua
Ngày mai rồi nữa cũng là ngày nay
Ðầy trời lá rụng sương bay
Vườn quê một khóm mai gầy nở hương.

Non Sâu Gởi Về

Bạn thân lớp trước chẳng còn
Ðồng trang quá nửa mỏi mòn lá thu
Thương mình đơn chiếc bóng dâu
Khóm lan hồ điệp non sâu gởi về.

Vẫn Xanh

Từng cơn lá rụng nắng vàng
Gió đôi cổ tháp bay sang xóm chài
Trời cao nhuộm thắm sông dài
Màu xanh nước chảy chảy hoài vẫn xanh.

Rụng Nắng Chiều

Sen hồ từng trận hương đưa
Chen tầng mây khói lửng lơ cánh diều
Gió ru hồn mộng thiu thiu
Chuông chùa khua rụng nắng chiều đầy non.

Nỗi Niềm 

Giang Lang tuổi đã về già
Bút đâu còn sức cho hoa thắm màu
Mây ngàn trải ngọn gió lau
Ðôi hàng nhạn trắng chép mau nỗi niềm

Quách Tấn

Ý kiến bạn đọc

Vui lòng login để gởi ý kiến. Nếu chưa có account, xin ghi danh.
Trăng Hoàng Hôn
Cố Hương Sep 19, 2010
Họa Cao Thanh Khâu 《 Mai hoa thi cửu thủ 》 :

Chi đầu hà xứ nhận khinh ngân ,
Sương diệc tinh thần tuyết diệc ôn .
NHẤT KÍNH HIỂU PHONG TẦM CỰU MỘNG ,
BÁN LÂM HÀN NGUYỆT THẤT CÔ THÔN .
Ngâm tình dục lũ băng vi cú ,
Ly hận nan chiêu ngọc tác hồn .
Ký ngữ khê kiều kiều thượng khách ,
Mạc tòng hương lý ngộ SÀI MÔN

Phương Bá


*****************


Mai hoa thập thủ chi tứ

Đạm đạm sương hoa thấp phấn ngân ,
Thùy thi tiêu trướng hộ hương ôn .
Thi tùy thập lý tầm xuân lộ ,
Sầu tại tam canh quải nguyệt thôn .
Phi khứ chỉ ưu vân tác bạn ,
Tiêu lai khẳng tín ngọc vi hồn .
Nhất tôn dục phóng La Phù khách ,
Lạc diệp không sơn chánh yểm môn .

Cao Khải

Cao Khải cũng được gọi là Cao Thanh
Khâu
vì có tập thơ " Thanh Khâu thi tập "

梅花十首之四

淡淡霜華濕粉痕,
誰施綃帳護香溫。
詩隨十里尋春路,
愁在三更掛月村。
飛去只憂雲作伴,
銷來肯信玉為魂。
一樽欲訪羅浮客,
落葉空山正掩門。

明-高啟
詠梅5
Trăng Hoàng Hôn
Cố Hương Sep 19, 2010
和高青丘梅花诗九首

枝頭何處認輕痕,
霜亦精神雪亦溫。
一徑曉風尋舊夢,
半林寒月失孤村。
吟情慾鏤冰為句,
離恨難招玉作魂。
寄語溪橋橋上客,
莫從香裡誤柴門。

方伯

隨園詩話-卷29


Họa Cao Thanh Khâu 《 Mai hoa thi cửu thủ 》 :

Chi đầu hà xứ nhận khinh ngân ,
Sương diệc tinh thần tuyết diệc ôn .
NHẤT KÍNH HIỂU PHONG TẦM CỰU MỘNG ,
BÁN LÂM HÀN NGUYỆT THẤT CÔ THÔN .
Ngâm tình dục lũ băng vi cú ,
Ly hận nan chiêu ngọc tác hồn .
Ký ngữ khê kiều kiều thượng khách , Mạc tòng hương lý ngộ SÀI MÔN ( thi đàn ) .

Phương Bá

Trích từ :
Tùy Viên thi thoại- Quyển29 ( Viên Mai )


******************


山園小梅

眾芳搖落獨暄妍,
佔盡風情向小園。
疏影橫斜水清淺,
暗香浮動月黃昏。
霜禽欲下先偷眼,
粉蝶如知合斷魂。
幸有微吟可相狎,
不須檀板黃金樽。

林和靖

咏梅诗词 


Sơn viên tiểu mai

Chúng phương diêu lạc độc huyên nghiên ,
Chiếm tận phong tình hướng tiểu viên .
SƠ ẢNH HOÀNH TÀ THỦY THANH THIỂN ,
ÁM HƯƠNG PHÙ ĐỘNG NGUYỆT HOÀNG HÔN .
Sương cầm dục hạ tiên thâu nhãn ,
Phấn điệp như tri hợp đoạn hồn .
Hạnh hữu vi ngâm khả tương hiệp ,
Bất tu đàn bản hoàng kim tôn .

Lâm Hòa Tĩnh