Jun 15, 2019

Cổ thi Việt Nam

Cáo Tật Thị Chúng - 告疾示眾
Mãn Giác thiền sư - 滿覺禪師 (1052 - 1096) * đăng lúc 05:29:32 PM, Feb 09, 2016 * Số lần xem: 2129
Hình ảnh
#1

Thể thơ: Cổ phong (cổ thể) (thời kỳ: Cổ đại)

告疾示眾

春去百花落
春到百花開
事逐眼前過
老從頭上來
莫謂春殘花落盡
庭前昨夜一枝梅

Cáo tật thị chúng

Xuân khứ bách hoa lạc
Xuân đáo bách hoa khai
Sự trục nhãn tiền quá
Lão tùng đầu thượng lai
Mạc vị xuân tàn hoa lạc tận 
Đình tiền tạc dạ nhất chi mai
.

Có bệnh bảo mọi người
(Người dịch: Ngô Tất Tố)

Xuân ruổi trăm hoa rụng
Xuân tới, trăm hoa cười
Trước mắt việc đi mãi
Trên đầu già đến rồi
Đừng bảo xuân tàn hoa rụng hết
Đêm qua, sân trước một nhành mai

----
.

 

*****************

Phạm Đức Nhì
CÁO TẬT THỊ CHÚNG

Âm:
Xuân khứ bách họa lạc,
Xuân đáo bách hoa khai.
Sự trục nhãn tiền quá,
Lão tùng đầu thượng lai.
Mạc vị xuân tàn hoa lạc tân,
Đình tiền tạc dạ nhất chi mai.
(Mãn Giác Thiền Sư)

Dịch:
CÓ BỆNH BẢO MỌI NGƯỜI

Xuân đi trăm hoa rụng,
Xuân đến trăm hoa cười.
Trước mắt việc đi mãi,
Trên đầu già đến rồi.
Chớ bảo xuân tàn hoa rụng hết,
Đêm qua sân trước một cành mai.
(Thích Quảng Độ)

Cũng có bất đồng ý kiến trong việc xếp loại bài này. Bốn câu đầu cũng nói về lẽ vô thường như Thị Đệ Tử của sư Vạn Hạnh. Nhưng hai câu sau hay quá! Nên thơ quá! Tứ thơ đẹp quá!
Trong 4 câu đầu, cả sư Vạn Hạnh và sư Mãn Giác đều xác định: “vạn vật đều vô thường.” Nếu đẩy mạch lý luận đi xa hơn nữa, người ta sẽ hỏi: “nếu nói vạn vật đều vô thường thì câu nói vạn vật đều vô thường có vô thường không? Và sư Mãn Giác đã trả lời:
Mạc vị xuân tàn hoa lạc tân
Đình tiền tạc dạ nhất chi mai.
Vâng! Xuân tàn hoa rụng hết, nhưng vẫn còn một cành mai. Đó chính là “đóa hoa vô thường”. Bởi nếu không có “đóa hoa vô thường” đó thì cái Lý Vô Thường của đạo Phật sẽ không còn chỗ đứng.
Sư Mãn Giác đã đi xa hơn sư Vạn Hạnh một đoạn đường để bảo vệ cái Lý Lẽ Vô Thường, nhưng tựu trung cũng chỉ dùng kiến thức của ngài để lập luận. Hai câu
Mạc vị xuân tàn hoa lạc tận
Đình tiền tạc dạ nhất chi mai
ẩn dụ tuyệt quá, tứ thơ hay quá, nhưng chỉ là sản phẩm của lý trí, phát xuất từ cái đầu chứ không phải trái tim.
Ở đây Tề Thiên vẫn một mình một chợ. Tam Tạng, Trư Bát Giới, Sa Tăng không được dự phần.
Chính vì thế kẻ viết bài này xin được phép kết luận: Cáo Tật Thị Chúng chỉ là một bài kệ (rất hay) chứ không phải là thơ.


Ý kiến bạn đọc

Vui lòng login để gởi ý kiến. Nếu chưa có account, xin ghi danh.